กำไรทิพย์

กำไรทิพย์เพราะค่าเงิน

ต้องเสียภาษี?  

พี่ครับพี่ ผมซื้อเครื่องจักรเยอรมันมาตอนยูโรละ 38 บาท พอวันสิ้นปีผมเหลือบมองอัตราแลกเปลี่ยนมันแข็งครับ มันแข็งปรับลดลงมาเหลือ 36 บาท ผมได้กำไรสองล้าน! แต่บัญชีบอกว่ากำไรนี้ต้องเสียภาษีด้วย ทำไมเป็นแบบนี้ เงินในธนาคารผมไม่ได้เพิ่มขึ้นสักนิด ตอนรับเงินจริงก็ไม่รู้จะเป็นอย่างไร!'  

นี่คือความลับที่เปิดเผยของสิ่งที่เรียกว่า 'กำไรจากอัตราแลกเปลี่ยน' ในโลกของภาษี 'กำไรที่ยังไม่เกิดจริง' (Unrealized Gain) ในสมุดบัญชีอาจกลายเป็น 'ภาระภาษี' ของคุณทันทีในวันสิ้นปี แต่ในการทำธุรกิจที่มีการเชื่อมโยงกับต่างประเทศ ตัวเลขในงบการเงินอาจไม่ได้บอก "เงินสด" ในมือเสมอไปครับ แต่บอก "ภาระภาษี" ที่คุณต้องเตรียมใจ วันนี้เรามา "ขยี้" ประเด็นนี้กันครับ

คิดจะค้าขายด้วยเงินตราต่างประเทศ มีกฎเหล็กที่ต้องจำให้ขึ้นใจว่า วันเกิดรายการ (Transaction Date) ก็ราคานึง วันชำระก็ราคานึง ตอนสิ้นปีถ้ามียอดคงค้างก็อีกราคานึง เมื่อคุณนำเข้าเครื่องจักร หรือส่งออกสินค้า ต้องบันทึกด้วยอัตราแลกเปลี่ยน "ราคาตลาด" ในวันที่เกิดรายการ ปกติจะแล้วใช้อัตราแลกเปลี่ยนของธนาคารแห่งประเทศไทยในการคำนวณ ตอนเราซื้อสินค้าถือว่า เรามีหนี้สินคือ เจ้าหน้าการค้าที่ต้องชำระหนี้ เราต้องนำเงินบาทไปแลกกับเงินยูโรเพื่อชำระหนี้ แบบนี้เราจะซื้อพี่แบ๊งค์เค้าก็เต็มใจจะขาย เลยต้องใช้อัตราขายเฉลี่ยของธนาคาร มาคำนวณภาระหนี้ ที่ต้องชำระ กลับกันถ้าเราขายของ เท่ากับว่าเรามีสินทรัพย์คือ ลูกหนี้การค้าที่ต้องชำระหนี้ให้เรา แบบนี้พอเราได้เงินมา เราก็นำยูโรไปขายแลกเป็นเงินบาท เราก็ต้องใช้อัตรารับซื้อเฉลี่ยของธนาคารพาณิชย์ มาคำนวณ

โลกจะเปลี่ยนไป ราคาน้ำมันจะพุ่งตอนเที่ยงคืนครั้งละกี่บาทก็ว่าไป แต่พอมีทรัพย์สินและหนี้สิน เป็นเงินตราต่างประเทศ ตรงนี้ละครับเป็นจุดที่เซียนตัดเซียน ไม่ใครสักคนก็ต้องหลีกทาง ทุกวันสิ้นรอบบัญชี (Year-end Revaluation) แม้เราจะยังไม่ได้รับหรือจ่ายเงินจริง แต่ถ้าค่าเงินเปลี่ยนเราต้อง "ประเมินมูลค่าใหม่" จุดสลบที่ทำให้เจ้าของกิจการสลด คือ หากเราได้รับประโยชน์จากค่าเงินที่เปลี่ยน ทำให้เกิดกำไรจากอัตราแลกเปลี่ยน แม้ยังไม่ได้จ่ายเงิน คุณสรรพ์ยืนยิ้มกรุ้มกริ่ม บอกว่าถือเป็นรายได้ ที่ต้องนำไปเสียภาษีนิติบุคคลทันที แต่ไม่ต้องเสียใจ เมื่อกำไรก็ต้องมีขาดทุน หากเรามีเจ้าหนี้การค้า ต่างประเทศ ฝั่งนึงกำไรเพราะเงินบาทออก อีกฝั่งหนึ่งก็ขาดทุนเพราะบาทอ่อนเช่นกัน เพราะเราต้องนำเงินบาทจำนวนมากขึ้นไปซื้อเงินต่างประเทศเพื่อชำระหนี้ แบบนี้เราก็นำกำไรและขาดทุน จากอัตราแลกเปลี่ยนที่ยังไม่เกิดขึ้นจริง จากการปรับลูกหนี้การค้าและเจ้าหนี้การค้า ณ วันสิ้นงวด มาหักลบกลบกันได้ คุณสรรพ์ท่านไม่ว่าอาจจะมองค้อนเล็กน้อย

"กำไรบัญชีอาจเป็นภาพลวงตา แต่ภาษีที่ต้องจ่ายคือของจริง" การเข้าใจเรื่องอัตราแลกเปลี่ยน และการคำนวณกำไรขาดทุนอัตราแลกเปลี่ยนที่ถูกต้อง ไม่ได้ช่วยแค่เรื่องภาษี แต่มันช่วยให้คุณตัดสินใจ ได้ว่า ช่วงไหนจะทำอย่างไร เพื่อปรับตัวให้ทัน หากบริษัทของคุณ กำลังขยายโปรเจกต์ นำเข้ามูลค่าสูง ลองมองหาที่ปรึกษาบัญชีและภาษีมาช่วยเซ็ตระบบ FXให้คุณเถอะครับ

#อัตราแลกเปลี่ยน #ภาษีนิติบุคคล #ภาษีระหว่างประเทศ #CommonExpense #กำไรทิพย์ #บัญชีนำเข้าส่งออก #วางแผนภาษี #นายภาษี #ที่ปรึกษาภาษี